Door Valerie Kanter, DMD, MS, BCN, voorzitter van de IAOMT Endodontics Committee. Mede dankzij de Netflix-documentaire 'Root Cause' heeft het debat over wortelkanaalbehandelingen een kritiek punt bereikt. Patiënten, zorgverleners, tandheelkundige opleidingen en organisaties uiten hun bezorgdheid over deze tandheelkundige ingreep en de mogelijke gevolgen ervan voor de rest van het lichaam. Veel patiënten maken zich zorgen wanneer hun tandarts een wortelkanaalbehandeling noemt. Met meer dan 15 miljoen wortelkanaalbehandelingen per jaar hebben we de verantwoordelijkheid om alle beschikbare wetenschappelijke bewijzen te bekijken bij het vormen en delen van meningen over zo'n belangrijk onderwerp. Wortelkanaalbehandeling en algehele gezondheid: Er zijn steeds meer aanwijzingen dat tandheelkundige aandoeningen en de gezondheid van de rest van het lichaam met elkaar verbonden zijn. Dit onderstreept de noodzaak van een geïntegreerd medisch-tandheelkundig zorgsysteem. Zo onderzoeken twee nieuwe studies, gepubliceerd in februari 2019 in het vakblad Journal of Endodontics, deze orale-systemische verbinding. De auteurs van een van de studies melden verbanden tussen infecties rond het uiteinde van de tandwortel en hart- en vaatziekten. Op vergelijkbare wijze leggen de auteurs van de tweede studie een verband tussen wortelkanaalinfecties en verhoogde ontsteking en een matig tot hoog cardiovasculair risico. Wat is een wortelkanaalbehandeling? Deze afbeelding laat zien dat het doel van een wortelkanaalbehandeling is om geïnfecteerd weefsel te verwijderen en de kanalen te reinigen. Het is belangrijk te begrijpen dat endodontie de tak van de tandheelkunde is die zich richt op de behandeling van de tandpulp, oftewel het zachte weefsel in de tand (zenuwen en bloedvaten). Het doel van endodontische therapie, oftewel wortelkanaalbehandeling, is het voorkomen en/of behandelen van infecties van deze structuren. Veel factoren worden in verband gebracht met de effectiviteit van een wortelkanaalbehandeling, zoals het gebruik van rubberdammen, chirurgische microscopen, de conditie van het tandvlees, de activering van de spoelvloeistof en de kwaliteit van de uiteindelijke restauratie. Factoren die tot mislukking kunnen leiden, zijn onder andere achtergebleven necrotisch pulpaweefsel, de aanwezigheid van periradiculaire infectie, parodontitis, wortelfracturen, gebroken instrumenten, mechanische perforaties, overvulling van het wortelkanaal, ondervulling van het wortelkanaal, gemiste kanalen of ongevulde kanalen. Nieuwe technologie en onderzoek naar wortelkanaalbehandelingen Gelukkig is er een opkomende technologie die deze tekortkomingen in traditionele endodontische diagnose- en wortelkanaalbehandelingsprotocollen mogelijk kan verhelpen. Het gebruik van cone beam computed tomography (CBCT)-apparaten bij de diagnose van endodontische aandoeningen ontwikkelt zich tot een belangrijk hulpmiddel om de kwaliteit van de zorg te verbeteren. De ontwikkeling van technologie die 3D-desinfectie verbetert door middel van lasergeactiveerde irrigatie en multisonische irrigatie heeft ook aan momentum gewonnen. Het gebruik van ozon van medische kwaliteit als aanvullende therapie is veelbelovend. Het is tevens essentieel om de cruciale rol van de immuunrespons bij wortelkanaalbehandelingen te erkennen, evenals de complexe relatie tussen orale infecties, meta-inflammatie (laaggradige systemische ontsteking) en genetica. In het bijzonder kunnen specifieke genetische polymorfismen de gastheerrespons beïnvloeden en ontstekingsreacties versterken, waardoor de vatbaarheid voor aanhoudende apicale parodontitis toeneemt. Deze aandoening is ook in verband gebracht met systemische ziekten. Een nieuwe standaard voor wortelkanaalbehandeling: een nieuw paradigma in de endodontologie is hard nodig. Inzicht in de nieuwste onder onderzoeksresultaten en geavanceerdere technieken voor wortelkanaalbehandeling is essentieel: het gebruik van een microscoop, CBCT, geavanceerde spoel- en desinfectietechnieken en biologische monitoring zou de nieuwe standaard moeten zijn. Ondertussen blijft de volgende uitspraak uit een statusrapport van de IAOMT uit 2001 nog steeds relevant: De IAOMT kan niet het standpunt innemen dat alle niet-vitale tanden moeten worden getrokken. Anderzijds is het duidelijk dat niet-vitale tanden – met of zonder endodontische behandeling – voor sommige patiënten een systemisch gezondheidsrisico kunnen vormen. Elke patiënt moet individueel worden beoordeeld, waarbij rekening wordt gehouden met de medische toestand en andere factoren. De IAOMT moedigt de tandheelkundige, medische en wetenschappelijke gemeenschappen aan om dit gebied met kracht aan te pakken. Er moeten inspanningen worden geleverd om valide methoden te ontwikkelen voor het bepalen van het systemische gezondheidsrisico van niet-vitale tanden en om technieken voor endodontische therapie te ontwikkelen die dit risico elimineren of op zijn minst verminderen. KLIK HIER VOOR EEN MEER GEDETAILLEERDE VERSIE VAN DIT DOCUMENT MET WETENSCHAPPELIJKE REFERENTIES